Uzman akademisyenler, uzun yıllara yayılan çalışmalarında uydu radar teknolojilerinden elde edilen verileri kullanarak Türkiye’nin yer kabuğundaki hareketleri detaylı biçimde analiz etti. İncelemeler sonucunda Ankara’nın doğusunda kalan bölgelerin kuzey yönüne, batı kesimlerinin ise güneye doğru kayma eğiliminde olduğu ortaya kondu. Araştırmacılar ayrıca Antalya’dan Karadeniz Ereğli’ye uzanan bir denge hattı ve bu hattın çevresinde yoğun bir gerilme alanı oluştuğunu belirledi.

“Orta Anadolu Geçiş Zonu” başlığıyla yürütülen bu çalışma, “Orta Anadolu Tektonik Geçiş Bölgesi’nin Belirlenmesi: Entegre Jeodezik (GNSS/InSAR) ve Sismik Veriler Işığında Kısıtlamalar” adıyla uluslararası bir bilimsel yayında yer aldı.

Araştırma ekibinden Kutoğlu, basın mensuplarına yaptığı açıklamada, yıllarca uydu radar verileri üzerinden yürütülen incelemelerle Türkiye’nin yer kabuğu dinamiklerini derinlemesine değerlendirdiklerini ifade etti. Kutoğlu, Ankara’nın doğusunun kuzeye, batısının ise güneye yöneldiğini ve bunun sonucunda Antalya’dan Karadeniz Ereğli’ye kadar uzanan bir referans hattının varlığını tespit ettiklerini aktardı.

Bu hattın doğu tarafının yukarı, batı tarafının ise aşağı yönlü hareket etmesi nedeniyle çevresinde bir gerinim kuşağı oluştuğunu vurgulayan Kutoğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Yayımladığımız çalışmada bu yapıyı ‘Orta Anadolu Geçiş Zonu’ olarak adlandırdık. Geçmişte bu bölge çevresinde farklı büyüklüklerde depremlerin meydana gelmiş olması da bu hattın varlığını destekliyor. Elde ettiğimiz bulgular, gerilimin sürmesi halinde Ankara’nın doğusunun yükselmeye, batısının ise alçalmaya devam edeceğini gösteriyor. Çok uzun jeolojik zaman dilimlerinde bu hareketin kilometreler seviyesine ulaşması ve nihayetinde Anadolu’nun ikiye ayrılması ihtimali gündeme gelebilir.”

Kutoğlu ayrıca, milyonlarca yıl boyunca biriken gerilimlerin bu bölgede büyük ölçekli depremlere yol açabileceğini belirterek, Doğu Anadolu Fay Hattı’nın bugünkü formunun oluşumunda da bu hareketlerin önemli rol oynadığını dile getirdi.

Ortaya çıkan bu jeolojik tablonun temelinde, Arap levhasının Afrika levhasına kıyasla yılda yaklaşık 1,2 santimetre daha hızlı ilerlemesinin bulunduğunu ifade eden Kutoğlu, zamanla Afrika levhasının Anadolu içine doğru ilerleyerek Doğu Anadolu Fay Hattı’na karakteristik “V” şeklini kazandırdığını söyledi.

Bu sürecin devam etmesi halinde, Doğu Anadolu Fayı’nın kuzey kesiminin giderek Kuzey Anadolu Fayı’na yaklaşabileceğini ve uzun vadede birleşme ihtimalinin doğabileceğini belirten Kutoğlu, ayrıca Hatay’dan kuzeye doğru uzanarak Kuzey Anadolu Fayı’nı kesebilecek yeni bir dik fay hattının da oluşabileceğine dikkat çekti. Çalışmanın ortaya koyduğu verilerin bu senaryoları desteklediğini sözlerine ekledi.