Çanakkale denildiğinde zihnimizde canlanan devasa donanmalar ve Seyit Onbaşı’nın sırtladığı o ağır mermi, aslında buzdağının sadece görünen kısmıdır. 18 Mart 1915 ve sonrasında devam eden kara savaşları, sadece bir askeri strateji başarısı değil; imkansızlığın, bireysel deha ve sarsılmaz bir iradeyle nasıl büküldüğünün hikayesidir.
Bugün, tarihin büyük anlatıları arasında ismi daha az zikredilen ama cephenin kaderini değiştiren o kahramanlara odaklanalım.
1. Müstecip Onbaşı: Bir Top Atışıyla Denizaltı Esir Alan Deha
Çanakkale Boğazı’nın altına sızmaya çalışan Fransız denizaltısı Turquoise, dönemin en ileri teknolojilerinden biriydi. Ancak Kilitbahir’de görevli Müstecip Onbaşı, elindeki kısıtlı imkanlarla yaptığı isabetli bir atışla denizaltının periskobunu vurmayı başardı. Körleşen devasa denizaltı karaya oturmak zorunda kaldı ve içindeki mürettebatla birlikte teslim oldu. Bu olay, dünya denizcilik tarihinde bir piyade tüfeği veya küçük çaplı bir topla bir denizaltının etkisiz hale getirildiği nadir anlardan biridir.
2. Safiye Hüseyin Elbi: Cephenin Şefkatli Eli
Savaş sadece barut kokusu ve süngü değildir. Safiye Hüseyin, modern hemşireliğin Türkiye’deki öncülerindendir. Reşit Paşa Hastane Gemisi’nde, bombardıman altında, yüzlerce yaralı askerin hayata tutunmasını sağladı. Batılı ülkelerin “melek” olarak nitelendirdiği Safiye Hüseyin, sadece yaraları sarmamış; aynı zamanda cephe gerisindeki lojistik ve moral gücün simgesi olmuştur.
3. Bigalı Mehmet Çavuş: “Mehmetçik” İsminin Doğuşu
Seddülbahir’de İngiliz çıkarmasına karşı koyarken tüfeği bozulan, kurşunu biten ama geri çekilmeyen bir kahraman düşünün. Mehmet Çavuş, eline geçirdiği taşlarla ve istihkam küreğiyle düşmana saldırmaya devam etti. Onun bu sarsılmaz cesareti, Mustafa Kemal Atatürk’ün dikkatini çekmiş ve ordumuzun neferi olan askere “Mehmetçik” denilmesinin ilham kaynağı olmuştur.
4. Ezineli Yahya Çavuş: Bir Takım vs. Bir Ordu
Ertuğrul Koyu’na çıkan binlerce düşman askerini, yanındaki sadece 63 kişilik takımıyla saatlerce durduran Yahya Çavuş, bir askeri dehanın ve fedakarlığın zirvesidir. İngiliz komutanların, karşılarında koca bir tümen olduğunu sanmalarına neden olan bu yoğun ve stratejik ateş, Çanakkale’nin geçilemeyeceğinin o günkü en büyük kanıtıydı.
Sonuç Olarak;
Çanakkale, bir coğrafyanın savunulmasından çok daha fazlasıdır; bir milletin “uygun” şartları beklemeden, elindekiyle en iyisini yapma sanatıdır. İş dünyasında ve profesyonel hayatımızda karşılaştığımız “imkansız” görünen engeller karşısında, bu kahramanların gösterdiği yaratıcılık, adanmışlık ve stratejik zeka bizlere en büyük mirastır.
Ruhları şad olsun.